E-learning kursy i szkolenia Online |||S|G|||

Celem tego kursu nie jest przekazanie wiedzy encyklopedycznej na temat PHP, ale praktycznych porad, które każdemu pozwolą na tworzenie ciekawych i funkcjonalnych aplikacji. Dlatego na początku powiedzmy tylko, że PHP (akronim rekursywny ?PHP: Hypertext Preprocessor?) to język skryptowy wykonywany po stronie serwera (przez co oferuje większe możliwości niż np. JavaScript) o składni podobnej do C/C++, za pomocą którego tworzymy zaawansowane programy wykorzystywane głównie na stronach WWW. Atutem PHP jest zaś to, że programista nie musi się tutaj przejmować np. lokowaniem pamięci pod zmienne czy konwersją typu. Dodatkowo możliwości PHP można rozszerzyć, instalując na serwerze gotowe moduły lub pisząc własne. Obecnie rozwijana jest wersja 5.x, a rozwój wersji 4.xx (długo współistniejącej z nowszą ?piątką?) zatrzymał się w sierpniu 2007 roku na edycji 4.32. Obie wersje różnią się znacznie pod względem zaawansowanych funkcji obsługi baz danych, plików XML czy klas, które zostały w PHP5 przepisane od nowa, przez co są dużo prostsze i łatwiejsze w użyciu. Niemniej większość skryptów pisanych w PHP4 może pokazywać błędy w PHP5, dlatego starsza edycja była prawie przez dwa lata podtrzymywana i rozwijana.

Spis treści

1. Absolutne podstawy

• 1.1. PHP w HTML-u
• 1.2. Pierwszy skrypt
• 1.3. Błędy ludzka rzecz
• 1.4. Kończenie instrukcji
• 1.5. Komentarze

2. Zmienne

• 2.1. Podstawy
• 2.2. Działania na zmiennych
• 2.3. Typy zmiennych
• 2.4. Zmienne predefiniowane przez serwer
• 2.5. Stałe

3. Operatory

• 3.1. Operatory
• 3.2. Operatory arytmetyczne
• 3.3. Przypisanie
• 3.4. Operatory porównania
• 3.5. Kontrola błędów
• 3.6. Inkrementacja i dekrementacja
• 3.7. Trochę logiki ? operatory logiczne
• 3.8. Operatory łańcuchowe (stringów)

4. Struktury kontrolne

• 4.1. Instrukcje warunkowe
• 4.2. Pętla for
• 4.3. Pętla while
• 4.4. Pętla do..while
• 4.5. Pętla foreach
• 4.6. Switch
• 4.7. Przerwania wykonania pętli
• 4.8. Dwie alternatywy

5. Tablice

• 5.1. Co to jest tablica?
• 5.2. Tablice asocjacyjne
• 5.3. Przeglądanie tablic
• 5.4. Zamiana tablic na stringi i odwrotnie

6. System plików

• 6.1. Wstęp
• 6.2. Wewnętrzny wskaźnik pliku
• 6.3. Odczyt z pliku
• 6.4. Zapis do pliku
• 6.5. Blokowanie plików
• 6.6. Trochę statystyk
• 6.7. Kopiowanie
• 6.8. Zmiana nazwy
• 6.9. Usuwanie plików
• 6.10. Katalogi
• 6.11. Prawa dostępu

7. Załączanie zewnętrznych plików

• 7.1. Cztery funkcje ? jedno działanie
• 7.2. Najbardziej znane: include() i require()
• 7.3. Ograniczenia include() i require()
• 7.4. Młodsi bracia: include_once() i require_once()

8. Przekazywanie zmiennych

• 8.1. Wstęp
• 8.2. Metoda GET
• 8.3. Metoda POST
• 8.4. Odzyskać zmienną
• 8.5. Ciasteczka

9. Funkcje

• 9.1. Wielokrotne użycie kodu ? funkcje, argumenty, return
• 9.2. Wiele argumentów
• 9.3. Zmienne spoza funkcji
• 9.4. Zmienne statyczne
• 9.5. Funkcje zmienne

10. Klasy ? wstęp w PHP4

• 10.1. Różnice pomiędzy PHP4 i PHP5
• 10.2. Wstęp do klas
• 10.3. Klasy potomne
• 10.4. Operator :: (dwa dwukropki)
• 10.5. Operator parent ? odniesienie do rodzica

11. Klasy w PHP5

• 11.1. Różnice pomiędzy PHP4 i PHP5
• 11.2. Automatycznie wczytywanie
• 11.3. Konstruktory i destruktory
• 11.4. Referencje i klonowanie
• 11.5. 3xP, czyli klasy publiczne (public), chronione (protected) i prywatne (private)
• 11.6. Interfejsy
• 11.7. Abstrakcje
• 11.8. Metody i zmienne statyczne
• 11.9. __call()
• 11.10. __set()
• 11.11. __get()
• 11.12. final
• 11.13. instanceof

12. Data i czas

• 12.1. Podstawy
• 12.2. Kilka przydatnych funkcji
• 12.3. Sprawdzanie daty
• 12.4. Data -> timestamp
• 12.5. timestamp -> data

13. Upload plików

• 13.1. Kilka słów o uploadzie
• 13.2. Najpierw formularz
• 13.3. Odbiór pliku w teorii
• 13.4. Kody błędów
• 13.5. Upload wielu plików

14. Sesje

• 14.1. Wstęp do sesji

15. Dynamiczna grafika

• 15.1. Jak to działa?
• 15.2. Podstawy
• 15.3. Pierwsze rysunki ? deklaracja kolorów
• 15.4. Wypełnianie
• 15.5. Linie
• 15.6. Kwadraty
• 15.7. Elipsy
• 15.8. Kształty bliżej nieokreślone
• 15.9. Łuki
• 15.10. Napisy
• 15.11. Ciąg znaków
• 15.11. Styl ciągu znaków
• 15.12. Licznik wyświetlający grafikę

16. Referencje

• 16.1. Kilka słów o referencjach
• 16.2. Zalety referencji
• 16.3. Koniec referencji

17. Obsługa wyjątków

• 17.1. Nowa obsługa błędów
• 17.2. Rozbudowa klasy Exception
• 17.3. Metoda getTrace() klasy Exception

18. Bezpieczeństwo skryptów

• 18.1. Include i require ? ich niebezpieczeństwa
• 18.2. Konfiguracja php.ini
• 18.3. Dane od użytkowników

19. Baza danych MySQL

• 19.1. Wstęp
• 19.2. Struktura bazy
• 19.3. Połączenie z bazą
• 19.4. Język SQL
• 19.5. Pierwsze operacje, nowa baza
• 19.6. Nowe tabele
• 19.7. Wstawianie danych
• 19.8. Wybieranie konkretnych rekordów
• 19.9. Modyfikacja rekordów
• 19.10. Usuwanie rekordów
• 19.11. Funkcje do obsługi MySQL-a
• 19.12. mysql_num_rows()
• 19.13. mysql_fetch_array()
• 19.14. mysql_insert_id()
• 19.15. mysql_result()
• 19.16. mysql_error()
• 19.17. Wyświetlanie wyniku zapytania

20. Smarty

• 20.1. Instalacja
• 20.2. Składnia Smarty
• 20.3. Komentarze
• 20.4. Zmienne
• 20.5. Funkcje
• 20.6. Inne delimitery tagów Smarty

Dziś lekcja pierwsza czyli:

1. Absolutne podstawy

• 1.1. PHP w HTML-u
• 1.2. Pierwszy skrypt
• 1.3. Błędy ludzka rzecz
• 1.4. Kończenie instrukcji
• 1.5. Komentarze

1. Absolutne podstawy

1.1. PHP w HTML-u

Użycie PHP jest bardzo łatwe i sprowadza się do wstawienia kodu bezpośrednio do pliku ze stroną WWW. Jednakże pliki zawierające skrypty PHP powinny mieć najczęściej rozszerzenie PHP, chyba że konfiguracja serwera wskazuje inaczej. Jeśli serwer napotka taki plik, to wysyła go do parsera PHP, który przetwarza skrypt w nim zawarty i odsyła gotowy kod HTML. Skrypty można wstawiać na cztery sposoby:

• <? echo “Skrypt PHP, najprostszy sposób?; ?>
• <?php echo “Prawie to samo, ale częściej stosowane?; ?>
• <script type=”text/php?>echo “Metoda dla tych, co lubią dużo pisać?</script>
• <% echo “Metoda znana z ASP, nie każdy serwer ją obsługuje?; %>

1.2. Pierwszy skrypt

Teraz możemy już napisać pierwszy skrypt w PHP. Jego postać jest następująca:

<?php echo “Hello World!”; ?>

Plik zapisujemy jako pierwszy.php i umieszczamy na naszym koncie WWW (koniecznie z obsługą PHP). Otwierając go w przeglądarce, zobaczymy tylko tekst Hello World!. A teraz mała analiza:

1. elementy <?php oraz ?> to odpowiednio otwarcie i zakończenie bloku kodu PHP,
2. element echo ?Hello World!?; to niby-funkcja zwracająca do przeglądarki podany w cudzysłowie tekst.

Procedury echo można użyć na dwa sposoby: echo (”tekst?); oraz echo “tekst?;, przy czym różnią się one tylko sposobem wyświetlania tekstu pochodzących z wielu źródeł. W wypadku echo (?tekst?); treści możemy wstawić, oddzielając je przecinkiem, np. echo (?tekst1?, ?tekst2?, ?tekst3?);, a w echo ?tekst?;, łącząc je kropkami, np. echo ?tekst1?.?tekst2?.?tekst3?;. Oba te sposoby dają taki sam wynik, czyli:tekst1tekst2tekst3.

Jeżeli chcemy oddzielić teksty spacjami, należy je dodać do funkcji echo, na przykład tak:

echo “tekst1 “.”tekst2 “.”tekst3″

1.3. Błędy ludzka rzecz

Pomyłki zdarzają się każdemu. Jeśli zrobimy jakąś literówkę lub poważniejszy błąd składniowy, parser poinformuje nas o tym następującym komunikatem: parse error: parse error, unexpected T_ECHO, expecting ‘,’ or ‘;’ in /var/www/kurs_php/kurs.php on line 3.

W informacji tej zawierają się informacje o rodzaju błędu oraz pliku i linii kodu, w którym się on znalazł.
Prostą i skuteczną metodą ?debugowania? jest wstawianie w kluczowych miejscach skryptu procedury echo wyświetlającej wartości ważnych zmiennych. W ten sposób można się łatwo zorientować, czy skrypt w określonym miejscu zawiera dane, których oczekiwaliśmy. Przed pisaniem skryptów dla danego serwera warto się też zapoznać z funkcją phpinfo();. Pokazuje ona pełną konfigurację parsera PHP na serwerze, listę zmiennych środowiskowych, listę zainstalowanych modułów oraz wiele innych potrzebnych danych. Wystarczy wpisać w pustym pliku <? phpinfo(); ?> i wysłać ten plik na serwer.

1.4. Kończenie instrukcji

Każdą instrukcję w PHP (tak jak w wielu innych językach) należy zakończyć znakiem ; (średnik). Każde zakończenie instrukcji bez średnika spowoduje, że skrypt nawet nie zacznie być interpretowany przez parser. Od tej reguły jest tylko jeden wyjątek ? średnikiem nie trzeba kończyć ostatniej instrukcji w bloku kodu PHP:

<? echo “Tekst pierwszy”; echo “tekst drugi”; echo “tekst trzeci i ostatni” ?>

1.5. Komentarze

Komentarze to specjalnie oznaczone fragmenty kodu, które są omijane przez parser. Służą do różnych celów ? można w nich umieszczać np. uwagi do danego fragmentu skryptu, znaki copyright czy uwagi do innych członków grupy roboczej. Istnieją trzy sposoby oznaczania komentarzy:

• // komentarz jednoliniowy, tylko do końca linii,
• # komentarz jednoliniowy, sposób znany z shella,
• /* komentarz wieloliniowy ? można oznaczyć nim np. całe fragmenty kodu, aby tymczasowo wyłączyć je z wykonywania */ .

Kurs jest podzielony na 21 części ostatnia cześć zostanie opublikowana 20 grudnia 2009 , zapraszam Państwa do śledzenia bloga i czytania zamieszczonych lekcji.